Gids · dicteren

Dicteren op je computer: praten in plaats van typen.

Windows en macOS hebben allebei een gratis dicteerfunctie. Hieronder lees je hoe je die aanzet, hoe je er het meeste uithaalt en wanneer een AI-dicteerapp als Contextli beter werkt.

Mac/Windows/iPhone/Android
Teams#projectteam
Je zegt

update voor het team de nieuwe planning staat in de map ehm deadline schuift naar donderdag en Sanne pakt de klantpresentatie

⌥+spatieSlack/chat
Op je cursor

Update voor het team: • De nieuwe planning staat in de map • Deadline schuift naar donderdag • Sanne pakt de klantpresentatie

Hoe kun je dicteren op je computer?

Op Windows druk je op Windows-toets + H in een tekstveld en begin je te praten. Op een Mac zet je de dicteerfunctie aan via Systeeminstellingen > Toetsenbord > Dicteerfunctie en start je het met de dicteertoets of door twee keer op de Fn- of Globe-toets te drukken. Wil je nette, opgemaakte tekst in plaats van letterlijke dictatie, dan gebruik je een AI-dicteerapp zoals Contextli.

Windows 10 en 11

Dicteren op Windows met Windows+H

  1. Klik in een tekstveld

    Een document, e-mail, zoekbalk of chat. Spraakgestuurd typen werkt overal waar je ook gewoon kunt typen.

  2. Druk op Windows-toets + H

    Bovenin verschijnt een balk met een microfoon. Geef Windows toegang tot je microfoon als daarom gevraagd wordt.

  3. Praat in rustig tempo

    Zeg leestekens hardop als je ze nodig hebt, zoals “komma” of “punt”. In de instellingen van de balk kun je automatische interpunctie aanzetten.

  4. Stop met praten of klik op de microfoon

    De dictatie stopt vanzelf na een korte stilte. Druk nog eens op Windows+H om verder te gaan.

Hoort Windows geen Nederlands? Controleer dan bij Instellingen > Tijd en taal of Nederlands als taal is toegevoegd en of de invoertaal op Nederlands staat.

macOS

Dicteren op de Mac

  1. Zet de dicteerfunctie aan

    Ga naar Systeeminstellingen > Toetsenbord en zet de dicteerfunctie aan. Kies bij Talen voor Nederlands.

  2. Kies je sneltoets

    Standaard start je dicteren met de dicteertoets (microfoon) op nieuwere toetsenborden of door twee keer op Fn of Globe te drukken. Dat kun je in hetzelfde scherm aanpassen.

  3. Spreek in

    Op recente Macs zet macOS zelf leestekens. Zeg “nieuwe alinea” voor een witregel.

  4. Stop met Esc of de sneltoets

    De tekst blijft staan waar je cursor stond. Corrigeren doe je gewoon met het toetsenbord.

iPhone en Android

Dicteren op je telefoon

Op je telefoon zit de dicteerfunctie in het toetsenbord. Daardoor werkt hij in elke app: berichten, e-mail, notities en WhatsApp.

  1. iPhone: zet de dicteerfunctie aan

    Ga naar Instellingen > Algemeen > Toetsenbord en zet Schakel dicteerfunctie in aan. Controleer of er een Nederlands toetsenbord bij staat.

  2. Android: controleer spraakinvoer

    In Gboard vind je dit onder Instellingen > Spraakgestuurd typen. Bij het Samsung-toetsenbord heet het spraakinvoer. Zet Nederlands bij je talen.

  3. Tik op de microfoon

    Tik in een tekstvak en daarna op de microfoon van het toetsenbord. Praat, en de tekst verschijnt terwijl je spreekt.

  4. Zeg de leestekens die je mist

    Zeg bijvoorbeeld “punt”, “komma” of “vraagteken”. Recente telefoons zetten veel leestekens zelf, maar niet altijd.

In Gboard kun je Nederlands downloaden voor offline spraakherkenning. Dan werkt dicteren ook zonder verbinding.

Spraakopdrachten

Leestekens en opmaak dicteren in het Nederlands

De meeste dicteerfuncties begrijpen deze opdrachten. Zeg ze los, met een korte pauze ervoor, dan worden ze niet als gewoon woord uitgeschreven.

Je zegtJe krijgtWerkt in
“punt”.Windows, Mac, iPhone, Android, Word
“komma”,Windows, Mac, iPhone, Android, Word
“vraagteken”?Windows, Mac, iPhone, Android, Word
“uitroepteken”!Windows, Mac, iPhone, Android, Word
“dubbele punt”:Windows, Mac, iPhone, Word
“nieuwe regel”Een regelovergangWindows, Mac, iPhone, Word
“nieuwe alinea”Een witregel en een nieuwe alineaWindows, Mac, iPhone, Word

Welke opdrachten precies werken, verschilt per versie en per taal. Met Contextli hoef je geen opdrachten te onthouden: leestekens en alinea’s worden automatisch gezet.

Tips

Zo wordt dicteren in het Nederlands nauwkeuriger

Spraakherkenning is de laatste jaren veel beter geworden, maar een paar dingen maken nog steeds verschil:

  • Gebruik een headset of oordopjes met microfoon. De ingebouwde microfoon van een laptop vangt ook toetsenbord en ventilator op.
  • Denk eerst, praat dan. Zeg een hele zin in één keer. Losse woorden met pauzes ertussen worden slechter herkend.
  • Spreek namen en vaktermen duidelijk uit. Herhaal ze zo nodig en corrigeer achteraf; dicteren is snel genoeg om dat terug te verdienen.
  • Lees altijd even na. Vooral getallen, data en namen. Dat geldt voor elke dicteerfunctie.
Vergelijking

Ingebouwd dicteren of een AI-dicteerapp?

Windows+H / macOS DicterenContextli
PrijsGratis, zit in je besturingssysteemBetaalde app
UitkomstLetterlijk wat je zeiNette tekst in de juiste vorm
Ehm’s, herhalingen, versprekingBlijven staanWorden weggehaald
LeestekensDeels zelf uitsprekenAutomatisch
Meerdere apparatenPer apparaat apartMac, Windows, iPhone en Android
VerwerkingBij Microsoft of AppleContextli-cloud, eigen AI-sleutel of lokaal

Dicteer je af en toe een korte notitie, dan is de ingebouwde functie genoeg. Schrijf je elke dag e-mails, verslagen en berichten, dan scheelt het opschonen achteraf veel tijd. Lees ook hoe je sneller typt door te praten.

In de praktijk

Een werkdag met dicteren: drie voorbeelden

Dicteren werkt het best bij teksten die je toch al in je hoofd hebt. Drie momenten waarop het de meeste tijd scheelt:

  • Na een overleg. Je loopt terug naar je bureau en spreekt in wat er is afgesproken. Met de context Vergadernotities staat er een verslag met besluiten en actiepunten, klaar om te delen.
  • Een lastige e-mail. Praten gaat vaak vlotter dan schrijven, juist als je twijfelt over de toon. Spreek in wat je wilt zeggen en laat Contextli er een nette e-mail met aanhef en afsluiting van maken.
  • Tussen twee klantgesprekken. Je spreekt de notitie voor het CRM in terwijl het gesprek nog vers is, in plaats van aan het eind van de dag alles uit je geheugen te typen.

Tip: begin met één soort tekst, bijvoorbeeld al je e-mails, en dicteer die een week lang. Daarna weet je precies waar het je de meeste tijd oplevert.

Veelgestelde vragen

Vragen die mensen hierover stellen

Wat is dicteren precies?

Dicteren is tekst inspreken in plaats van typen. Vroeger sprak je een tekst in voor een secretaresse, nu zet spraakherkenning je woorden direct om in tekst op je scherm.

Waarom werkt Windows+H niet?

Meestal staat de microfoontoegang uit (Instellingen > Privacy en beveiliging > Microfoon) of klik je niet in een tekstveld. Controleer ook of je invoertaal Nederlands is en of je verbinding met internet hebt.

Kan ik offline dicteren?

Op recente Macs werkt Dicteren in een aantal talen op het apparaat zelf. Bij Windows-spraakgestuurd typen heb je internet nodig. Contextli heeft een lokale modus waarin transcriptie en opmaak op je eigen computer draaien.

Wat is spraakgestuurd typen?

Zo heet de dicteerfunctie in Windows. Het is hetzelfde als dicteren: je spreekt en Windows typt. Meer over de techniek erachter lees je bij spraakherkenning.

Kan ik ook dicteren in Word?

Ja, Word heeft een eigen knop Dicteren. In onze gids over dicteren in Word staat precies hoe dat werkt.

Kan je gesproken tekst omzetten in geschreven tekst?

Ja, dat is precies wat dicteren doet. Je spreekt in en je computer of telefoon zet het om in geschreven tekst. Heb je al een opname, dan laat je die uitschrijven door een transcriptiedienst. Zie spraak omzetten naar tekst.

Hoe zet ik spraakgestuurd typen aan in WhatsApp?

WhatsApp gebruikt de dicteerfunctie van je toetsenbord. Zet die aan in de instellingen van je telefoon, tik in het tekstvak van een chat en tik op de microfoon van het toetsenbord. Stap voor stap staat het in spraak naar tekst in WhatsApp.

Waarom staan er geen leestekens in mijn gedicteerde tekst?

Niet elke dicteerfunctie zet in het Nederlands zelf leestekens. Zeg ze dan hardop (“komma”, “punt”) of zet automatische interpunctie aan als die optie er is. Contextli zet leestekens en alinea’s altijd automatisch.

Dicteren zonder achteraf op te schonen.

Contextli werkt in elke app op Mac, Windows, iPhone en Android.